Omgaan met blijvende vermoeidheid

Uw leven heeft een tijdlang helemaal op zijn kop gestaan. Alles was onzeker, voor uzelf en voor de mensen om u heen. Misschien is dat nog steeds zo. De ziekte en de behandelingen vergen veel van uw lichaam en geest. Veel mensen voelen zich daardoor moe na een behandeling met chemotherapieMedicijnen met een celdodende of celgroeiremmende werking. De term wordt ook gebruikt als verzamelnaam voor de behandeling van kanker met cytostatica. .

Lichamelijke oorzaken

Vermoeidheid en futloosheid kan verschillende lichamelijke oorzaken hebben. Mogelijk hebt u last van bloedarmoede, door een tekort aan ijzer, vitamine B12 of foliumzuur, of als nawerking van de chemotherapie. Het kan zijn dat de ziekte bepaalde organen heeft beschadigd, waardoor ze niet meer goed functioneren. Het verdragen van lichamelijke pijn kan erg veel energie kosten. U kunt na chemotherapie last blijven houden van misselijkheid en tegenzin in eten, zodat u niet genoeg voedingsstoffen binnenkrijgt.

• Meld uw vermoeidheid aan uw arts. Vraag of er een lichamelijke oorzaak is aan te wijzen, waar mogelijk iets aan te doen is.
• Probeer zo mogelijk in beweging te blijven. Ga bijvoorbeeld bij fysiofitness of schrijf u in voor een revalidatieprogramma zoals 'Herstel en Balans'. Ook uw arts of verpleegkundige kan u daar meer over vertellen.

Emoties en vermoeidheid

KankerKwaadaardig gezwel. roept sterke emoties op. U kunt te maken krijgen met angst, onzekerheid, teleurstelling of schuldgevoel. Als u steeds moe bent, kunt u zelfs het gevoel krijgen dat u het leven niet meer goed aankunt. Daar kunt u erg over gaan piekeren. Zo dreigt u in een spiraal naar beneden terecht te komen. Als dat gebeurt kunt u een aantal dingen doen.

• Praat over uw zorgen met de mensen die u na staan, zoals uw levenspartner, goede vrienden of uw familie.
• Vraag zo nodig professionele hulp, bijvoorbeeld via uw huisarts.
• Zoek contact met lotgenoten, bijvoorbeeld via een vereniging van mensen met kanker en hun verwanten, aangesloten bij de Nederlandse Federatie van Kankerpatiëntenverenigingen NFK. Ook op deze website kunt u verhalen van lotgenoten lezen en zelf uw verhaal vertellen.
• Wees zuinig op uzelf. Probeer uw leven zo in te richten dat uw energie langzaam maar zeker weer terug kan komen. Ga na op welke momenten u moe bent en wanneer juist niet en maak een dagindeling die daarop is afgestemd. Verdeel uw taken in overzichtelijke delen en doe die vervolgens stukje bij beetje. Ga bijvoorbeeld tussen de middag even een uurtje liggen, maar zorg wel dat u 's morgens uit bed komt.
• Stel grenzen. Durf nee te zeggen. Vraag niet van uzelf dat alles weer snel helemaal wordt zoals vroeger. Kijk wat u op dit moment wél aankunt en kies daaruit de dingen die belangrijk voor u zijn. Stel prioriteiten en laat u niet afleiden door wat anderen vinden dat u zou moeten doen.
• Als het een keer echt helemaal niet lukt, geef dan gewoon even toe aan de vermoeidheid, de boosheid en het verdriet.